In opdracht van de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed heeft Landschapsbeheer Drenthe, samen met Groenbedrijf Hilko Bakker, in Eext onlangs werkzaamheden uitgevoerd om twee rijksmonumentale grafheuvels te beschermen voor de toekomst. Het onderhoud aan deze prehistorische overblijfselen vond plaats in twee particuliere bosjes waar de heuvels jarenlang verscholen lagen.
Op en rond de grafheuvels stonden met name oude larixen die het einde van hun levenscyclus naderden. Een boom was al omgevallen en de wortels namen daarbij een deel van de grafheuvel mee, waardoor deze onherstelbaar beschadigde. Om verdere schade aan de grafheuvels te voorkomen en de archeologische waarde te behouden, werden de risicobomen verwijderd en de overwoekerende bramenstruiken handmatig gemaaid. Dankzij deze ingrepen zijn de grafheuvels beter zichtbaar in het landschap en blijven ze behouden voor de toekomst.
Het verwijderen van de larixen was geen eenvoudige klus. De bomen werden in delen ontmanteld, waarbij de stobben zijn blijven zitten om verdere bodemverstoring te voorkomen. Ook werden rijplaten gebruikt om de bodemdruk van het materieel te verminderen.
Grafheuvel?
Grafheuvels zijn de ‘opvolgers’ van hunebedden. Het zijn heuvelvormige grafmonumenten waarin overledenen individueel of met meerdere personen werden begraven. Ze dateren uit de Brons- en IJzertijd en zijn zo’n 2.000 tot 4.000 jaar oud. In het Drentse landschap komen we ze veel tegen. Ze zijn onderdeel van ons cultuurhistorische landschap en een deel is aangewezen als rijksmonument. Van oorsprong hadden de grafheuvels een religieuze betekenis, maar ze dienden ook eeuwenlang als oriëntatie- en herkenningspunten in het landschap om op te navigeren. Niet voor niets liggen ze vaak in de buurt van oude, historische routes of natuurlijke landschapselementen, zoals pingoruïnes en uitblazingskommen.
Pilot
In het kader van een tweejarige pilot van de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed (RCE) heeft Landschapsbeheer Drenthe deze onderhoudswerkzaamheden verricht. Het doel van deze pilot is particuliere eigenaren van archeologische rijksmonumenten te ontzorgen bij het onderhoud. De pilot begint met deze twee grafheuvels, maar wordt mogelijk uitgebreid in zowel het aantal monumenten als in de doorlooptijd van het beheer en onderhoud.